İhracatçıların talebi

Serbest bölge yatırımcıları, bakanlar kurulunun yetkisini devreye sokarak yüzde 85 olan vergi muafiyet barajının yüzde 50 düzeyine çekilmesini talep ediyor. Serbest bölgelerde ticaret hacmi 2009`da yüzde 28 oranında düşmüştü.

Küresel ekonomik krize bağlı olarak 2009`da ticaret hacmi bir önceki döneme kıyasla yüzde 27,75 azalan serbest bölgelerde faaliyet gösteren firmalar, Gelir Vergisi`nden muafiyet için yüzde 85 ihracat şartının, yüzde 50`ye çekilmesini istiyor. 2008`de çıkan Serbest Bölgeler Yasası ile Gelir Vergisi muafiyeti, bölgelerde üretilen ürünlerin FOB bedelinin en az yüzde 85`ini yurtdışına ihraç etme şartına bağlanmıştı. Son çıkan yasa ile yüzde 85`lik ihracat şartı bakanlar kurulu yetkisi ile yüzde 50`ye çekilebiliyor.

Serbest bölgelerin ticaret hacmi, 2008 yılında 24 milyar 578 milyon 55 bin dolarken, geçen yıl 17 milyar 756 milyon 882 bin dolara geriledi. Ege Serbest Bölgesi Sanayici ve İşadamları Derneği (ESBİAD)Başkanı Bülent Yetman, ekonomik krize karşı önemler alınırken serbest bölgelerin göz ardı edildiğine dikkat çekerek, "Oysa serbest bölgeler de ticaretini dünyaya yapıyor. Ekonomik kriz nedeniyle serbest bölgelerde faaliyet gösteren birçok firmanın iş hacmi daraldı ve çoğu da küçülmek zorunda kaldı" diye konuştu.

Bakanlar kurulu yetkisini kullansın

Mevcut koşullarda, anılan yasa hükümlerinin yüzde 85 oranında uygulanmasının, serbest bölgelerdeki firmaları daha da fazla küçülmeye zorlayacağını vurgulayan Yetman, küçülmeyip istihdam seviyelerini muhafaza eden firmaların ise maliyetlerini artırıp satışlarının olumsuz etkileneceğini dile getirdi. Ayrıca bu durumun bölgelere yeni yatırımcıların gelmesini önleyeceğini ifade eden Yetman, "Dolayısıyla yüzde 85 şartının kriz dönemi de dikkate alınarak yüzde 50`ye indirilmesi şart oldu. Kriz ortamında bu barajı aşmakta zorlanan firmalar var. Bu yetki şu anda bakanlar kurulunda" dedi. Yetman kriz dolayısıyla bakanlar kurulunun yetkisini kullanması gerektiğini ifade ederek, "Bu yetkiyi böyle bir dönemde kullanmayacaklar da ne zaman kullanacaklar. 2009`da bu konuyla ilgili olarak ESBİAD`ın yanı sıra Antalya, Kocaeli, Mersin ve Bursa`da bulunan serbest bölge yatırımcı ve kullanıcı derneklerinin oluşturduğu platform olarak girişimlerde bulunduk ama bir sonuç alamadık. Bu yıl da bunun için girişimlerimiz devam edecek" diye konuştu.

2004 yılında çıkan 5084 Sayılı Teşvik Yasası ile verilmiş birçok haklarını kaybettiklerini belirten Yetman, 2008`de uygulamaya giren yeni yasanın ise 5084`ün uzantısı olduğunu belirtti. Yetman "Tabii bizim kazanılmış haklarımızın ortadan kaldırılması var. Yüzde 85 ulaşılmayacak bir hedef değil. Ama sonradan böyle bir şeyin karşımıza şart koşulması kazanılmış hakların geri alınmasından başka bir şey değil. Bu konuda firmalar dava açmaya da başladı. Biz kazanılmış hakların geri verilmesi için mücadele vermeye devam edeceğiz. Ancak bunun kısa vadede sonuçlanmayacağını bildiğimiz için son çıkan yasa ile yüzde 85`lik barajın bakanlar kurulu kararı ile yüzde 50`ye çekilme onayını çıkarmasını istiyoruz" ifadelerini kullandı.

Yasa değişiklikleri sonrasında bölgelere gelen yatırımcı sayısının azaldığına dikkat çeken Yetman, 2004`teki yasa değişikliği ile serbest bölgelere olan bakışların değiştiğini anlatarak, istihdamda beklenen hedeflere ulaşılamadığını ve bölgelerden ayrılan firmaların arttığını söyledi.

2010 toparlanma yılı olur

2009`un durgun bir yıl olduğunu anlatan Yetman, 2010`un ise ilk ayının iyi gittiğini belirterek, "2009 Aralık ayından itibaren bir hareketlilik başladı. Şu anda işler iyi gidiyor. Bu hareketlilik 2010 için umut veriyor. Bu gelişmeler devam ederse 2010 toparlanma yılı olur" dedi.

 (İBB)